باور به توحید سرچشمه سلامت معنوی است

به گزارش خبرنگار ایکنا، سیدرضا رئیس کرمی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی تهران در افتتاحیه دهمین همایش ملی « سلامت معنوی » که صبح امروز چهارشنبه 15 مهرماه آغاز شد، با تأکید بر ضرورت توجه به سلامت معنوی، اخلاق و تعهد حرفه ای در کنار آموزش های علمی و مهارتی دانشجویان علوم پزشکی، اظهار کرد: نخبگان و دانشمندان در کنار فراگیری دانش و مهارت، نیاز مبرم و جدی به یادگیری مباحث مرتبط با سلامت معنوی دارند.

وی از تلاش های چندماهه کمیته های علمی و اجرایی برای برگزاری این همایش قدردانی کرد و افزود: امیدوارم خروجی و دستاورد های این همایش تأکید بر سلامت معنوی، اخلاق و تعهد حرفه ای در کنار آموزش های رایج دانشگاهی، دانش و مهارت دانشجویان گروه علوم پزشکی باشد. امیدواریم بتوانیم در آموزش عمومی دانشجویان از مباحث علمی مطرح شده در این همایش استفاده کنیم.

حسن ابوالقاسمی، رئیس دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله، نیز در این کنگره با اشاره به هدف نهادینه سازی سلامت معنوی، از استادان و صاحب نظران حاضر قدردانی کرد و گفت: موضوع سلامت معنوی از سال ها پیش مورد توجه گروه های پزشکی و فرهنگی قرار داشته و امروز ضرورت پرداختن جدی تر به آن بیش از همیشه احساس می شود.

وی با تأکید بر اهمیت تعریف و تبیین مفهوم سلامت معنوی افزود: در ادبیات پزشکی، سلامت تنها به سلامت جسمانی محدود نمی شود و ابعاد روانی و اجتماعی نیز در تعریف سلامت مورد توجه قرار گرفته است. در کنار این ابعاد، سلامت معنوی نیز می تواند نقش مهمی در سلامت انسان ایفا کند.

ابوالقاسمی ادامه داد: سلامت معنوی نه تنها بر ابعاد مختلف زندگی انسان تأثیر می گذارد، بلکه می تواند بر سلامت جسمانی نیز اثرگذار باشد. به همین دلیل، در سال های اخیر مطالعات متعددی در جهان درباره ارتباط سلامت معنوی و سلامت جسم و روان انجام شده است.

وی با اشاره به نتایج برخی مطالعات انجام شده در کشور های غربی اظهار کرد: این مطالعات نشان می دهد افرادی که از سلامت معنوی بالاتری برخوردارند، به شکل قابل توجهی کمتر به رفتار های آسیب زا و پرخطر روی می آورند و در مقابل، توجه بیشتری به سلامت جسم خود دارند. در این مطالعات مشخص شده است که افراد دارای سلامت معنوی بیشتر، توجه بیشتری به ورزش و مراقبت از سلامت خود دارند و طول عمر آنها نیز بیشتر است.

رئیس دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله با تأکید بر سابقه توجه به سلامت معنوی در فرهنگ و ادبیات ایرانی و اسلامی گفت: اگر در ادبیات فارسی و آثار دینی و اخلاقی مطالعه کنیم، نمونه های فراوانی از توجه به سلامت معنوی و ارتباط آن با سلامت انسان مشاهده می شود.

جایگاه سلامت معنوی در اخلاق پزشکی

وی همچنین به جایگاه سلامت معنوی در اخلاق پزشکی اشاره کرد و گفت: در اصول اخلاق پزشکی نیز موضوعات مرتبط با سلامت معنوی مورد توجه قرار گرفته است و برخی اصول اخلاقی با همین نگاه آغاز می شوند. این موضوع نشان می دهد که سلامت معنوی می تواند بخشی مهم از اخلاق حرفه ای در حوزه پزشکی باشد.

ابوالقاسمی با اشاره به سابقه توجه کشور های مختلف به این موضوع اظهار کرد: حتی در کشور های توسعه یافته نیز سال هاست مطالعات و برنامه های مختلفی درباره سلامت معنوی انجام می شود و این موضوع در نظام سلامت آنها مورد توجه قرار گرفته است.

وی در ادامه با اشاره به آموزه های دینی درباره ارتباط سلامت جسم و قلب گفت: در آموزه های دینی نیز نسبت به بیماری های جسم و بیماری های قلب توجه ویژه ای شده و بر اهمیت سلامت درونی و معنوی انسان تأکید شده است؛ از این رو پرداختن به سلامت معنوی باید به یک جریان مستمر در نظام سلامت تبدیل شود تا بتوان از ظرفیت آن برای ارتقای سلامت فرد و جامعه استفاده کرد.

توحید و ایمان؛ بنیان سلامت معنوی

در ادامه این همایش، حجت الاسلام عبدالحسین خسروپناه، دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی به تشریح سلامت معنوی از دریچه منظومه فکری امام خمینی(ره) پرداخت و تصریح کرد: سلامت معنوی، یکی از ساحت های سلامت انسان در کنار سلامت جسمی، روانی و اجتماعی است و در تعالی فرد، جامعه پردازی و تمدن سازی نقش تعیین کننده و مهمی دارد.

وی تأکیدات امام خمینی(ره) بر نقش معنویت در تمدن اسلامی را یادآور شد و افزود: در آثار امام خمینی(ره) بار ها تأکید شده است که معنویت یکی از پایه های اساسی تمدن اسلامی است و باید مورد توجه ویژه قرار گیرد.

خسروپناه با بیان اینکه بنیان سلامت معنوی توحید است، بیان کرد: باور به اینکه در سراسر هستی یک مرکز قدرت به نام خداوند وجود دارد و همه موجودات و پدیده ها، از کوچک ترین ذرات تا بزرگ ترین کهکشان ها، تحت قدرت خداوند هستند، اساس سلامت معنوی توحیدی است و سلامت توحیدی و ایمان به خداوند سبحان، دستاورد هایی دارد که یکی از مهم ترین آنها بصیرت است. انسان با پیمودن مسیر تقوا به مراتب بالاتری از سلامت معنوی دست پیدا می کند و از آثار آن می توان به آرامش، حکمت و سلامت معنوی اشاره کرد.

دبیر همایش با بیان اینکه سلامت معنوی دارای مراتب مختلف است، گفت: سلامت معنوی از مراتب ساده تر مانند آسایش آغاز می شود و می تواند به سلامت معنوی خیالی، عقلی و در نهایت سلامت معنوی قلبی برسد.

توکل به خدا؛ از آثار سلامت معنوی

حجت الاسلام خسروپناه توکل به خدا را یکی از آثار سلامت معنوی دانست و تصریح کرد: اگر سلامت معنوی در جامعه افزایش پیدا کند، تاب آوری و امید نیز بیشتر خواهد شد؛ زیرا توکل به خداوند از آثار تحقق سلامت معنوی است. وقتی قلب انسان به مقام اطمینان و حکمت می رسد و به مقام سکینه دست پیدا می کند، عالی ترین درجات سلامت معنوی شکل می گیرد. یعنی براساس منظومه فکری امام خمینی(ره)، سلامت معنوی یک سیر تشکیکی و دارای مراتب است؛ از نازل ترین مرتبه که آسایش است تا عالی ترین مراتب که حکمت، سکینه و اطمینان است.

وی ادامه داد: اگر اتفاقات و حوادث با داروی ذکر همراه شود، خوف و ترس الهی در جامعه شکل می گیرد و در جنگ، جهاد و مبارزه نیز تاب آوری، صبر و استقامت افزایش می یابد و به همین دلیل است که از استکبار جهانی و زمانی که بمب بر سرش فرود می آید، هیچ ترسی ندارد.

حجت الاسلام خسروپناه با اشاره به آثار اجتماعی سلامت معنوی بیان کرد: انسانی که از سلامت معنوی برخوردار است، اهل امانت، صداقت، وفای به عهد و عدالت است. همه این ویژگی ها در منظومه فکری امام خمینی(ره) مورد تأکید قرار گرفته است؛ از این رو انسانی که به درجات بالای سلامت معنوی می رسد، در مسیر جهاد، سرعت و مجاهدت بیشتری دارد و از مغفرت الهی نیز بهره مند می شود.

خسروپناه در بخش پایانی سخنان خود، جریان شناسی در حوزه سلامت معنوی را ضروری خواند و تأکید کرد: در موضوع سلامت معنوی باید به طور مرتب و مستمر جریان شناسی کنیم؛ چراکه سلامت معنوی سکولار با سلامت معنوی توحیدی متفاوت است و میان سلامت معنوی دنیوی و سلامت معنوی ناظر به دنیا و آخرت نیز تفاوت وجود دارد. همچنین رواج انواع فناوری های مرتبط با سلامت معنوی است، همچنین ادبیات فارسی، سرشار از این مفاهیم است و باید از ظرفیت آن برای انتقال این مفاهیم استفاده کنیم.

دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در ادامه با اشاره به شاهنامه فردوسی گفت: شاهنامه فقط مجموعه ای از قصه های اسطوره ای نیست و قرار نیست صرفاً قصه های اسطوره ای را نشر دهیم، بلکه باید دستاورد های این میراث فرهنگی و این فناوری نرم را به مخاطب منتقل کنیم، اگر قرار است تئاتری مانند «پسران فریدون» روی صحنه برود و یا نمایش یا فیلمی از شاهنامه اجرا و ساخته شود، باید به این مسئله توجه کرد که شاهنامه حکمت نامه، خردنامه و فضیلت نامه است.

حجت الاسلام خسروپناه در پایان با اشاره به برخی اشعار عرفانی و سخنان امام خمینی(ره) درباره عشق و پیوند انسان با خداوند، بر نقش این مفاهیم در تبیین و انتقال سلامت معنوی تأکید کرد.

انتهای پیام